Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun kapsamında kamuya olan borçlara geçici süreyle tecil ve taksitlendirme kolaylığı sağlandı. Normalde borçların tecil edilebilmesi için işletmenin borcunu süresinde ödediği takdirde ödeme güçlüğüne düşeceğinin kanıtlanması gerekiyor. Bu koşulu sağlayamayanların tecil başvuruları reddediliyor. Borçlarını tecil edenlerin oranı da oldukça düşük seviyelerde kalıyor. Tecil başvurusu kabul edildiğinde ise borçlar en fazla 36 aya kadar ve yıllık yüzde 39 faizle taksitlendiriliyor.
SORULARINIZ İÇİN: akivanc@haberturk.com
Bu yıl kanunda yapılan değişiklikle borçların tecili için aranan şartlar bir defalığına esnetilerek devlete olan tüm borçların tecil edilebilmesine imkân sağlandı. Tecil faizi yüzde 39’dan yüzde 29’a, azami taksit süresi de 36 aydan 72 aya çıkartıldı. Bu kolaylıklardan yararlanmak için tanınan süre 31 Ağustos 2026 Pazartesi günü sona erecek.
Bu yıl getirilen tecil kolaylığı, geçmiş yıllarda devlete olan borçlar için 2-3 yılda bir çıkartılan yapılandırma yasalarına alternatif olarak uygulanıyor. Yapılandırma yasalarında anapara tam alınırken, gecikme faizleri silinerek yerine enflasyon oranında ya da enflasyonun altında gecikme bedeli hesaplanıyor ve bu ikisinin toplamı taksitlendiriliyordu. Taksitlendirilen tutara ise vadeye göre bir faiz uygulanıyordu. Devlete borcunu zamanında ödememiş kişiler, yapılandırma sayesinde, enflasyondan arındırıldığında reel olarak daha az para ödeyerek borçtan kurtuluyordu.
Ekonomi yönetiminin ısrarıyla, yapılandırma kanunlarının devletin vergi ve prim tahsilatını olumsuz etkilediği, ödemesini süresinde yapan mükellefler ile yapmayan mükellefler arasında adaletsizliğe yol açtığı gerekçesiyle bir defalık tecil kolaylığı getirildi. Tecil kolaylığı için 31 Ağustos 2026 tarihine kadar başvurmayanlar, borçlarını tecil ettirmekte tekrar zorlanmaya başlayacaklar. Tecil başvurusu kabul edilenler ise yüzde 39 faizle ve azami 36 aya kadar taksit yaptırabilecekler.
TECİL KOLAYLIĞI SAĞLANACAK VERGİ BORÇLARI
Vergi ve prim borçları için tecil kolaylığı, 5 Haziran 2026 tarihi itibarıyla vadesi geldiği halde ödenmemiş borçlar için uygulanacak. Özel tüketim vergisi ve 2026 yılı gelir veya kurumlar vergisine mahsup edilecek geçici vergi ile bunlara ilişkin ceza ve faizler tecil kolaylığına dahil edilmeyecek.
Vergi dairelerine borcu olan mükellefler başvurularını Gelir İdaresi Başkanlığının internet adresinden, dijital vergi dairesinden ya da e-Devlet üzerinden elektronik ortamda yapabilecekleri gibi borçlu oldukları vergi dairesine doğrudan veya posta yoluyla yazılı olarak yapabilecekler. Birden fazla vergi dairesine borcu bulunanlar, her bir vergi dairesine ayrı ayrı başvuru yapacaklar.
Borçların bir kısmı için tecil kolaylığından yararlanayım, kalanını sonraya bırakayım deme hakkı bulunmuyor. Tüm borçlar için başvuru yapılması gerekecek.
TECİL KOLAYLIĞI SAĞLANACAK PRİM BORÇLARI
Sosyal Güvenlik Kurumuna 4/a statüsünde işçi çalıştıran işverenler ile 4/b statüsündeki kişilerin haziran ayı öncesi dönemlere ilişkin ödemesi gereken sigorta primleri ve işsizlik sigortası primleri, 31 Ağustos 2026 tarihine kadar tebliğ edilmiş ve kesinleşmiş idari para cezası ile bunlara ilişkin gecikme cezası ve gecikme zammı için tecil kolaylığı sağlanacak.
Herhangi bir işte çalışmayan ve anne – baba ya da eşi üzerinden bakmakla yükümlü olmayan kişilerin kendisi tarafından ödenen genel sağlık sigortası (GSS) prim borçları tecil kolaylığı kapsamına alınmadı.
TAKSİT SAYISI NASIL BELİRLENECEK?
Taksit sayısı mükellefin likidite oranına göre belirlenecek. Bilanço esasına göre defter tutan mükelleflerin likidite oranı “Dönen varlıklar – Stoklar / Kısa vadeli yabancı kaynaklar” formülüne göre hesaplanacak.
İşletme hesabına göre defter tutan, ticari kazancı basit usulde tespit edilen ve serbest meslek kazanç defteri tutan mükelleflerin likidite oranı ise “Kasa + Banka + Kısa vadeli alacaklar / Kısa vadeli borçlar” formülü ile hesaplanacak.
Vergi Borcunda Taksit Sayısı: Tecil edilen vergi borçları, likidite oranı 0,50 veya 0,50’den büyük olması halinde 36 taksit, 0,50’den küçük 0,30’dan büyük olması halinde 48 taksit, 0,30 veya 0,30’dan küçük olması halinde 72 eşit taksitte ödenecek.
Mükelleflerin banka ve sigorta muameleleri vergisi (BSMV) ve katma değer vergisinden (KDV) olan borçları ile bunlara ilişkin vergi ziyaı cezaları, gecikme faizi ve gecikme zamları, bunların beyannamelerine dair damga vergileri ile gecikme zamları ise 12 eşit taksitte ödenecek.
Prim Borcunda Taksit Sayısı: Likidite oranının 0,51 - 1,00 aralığında olması halinde 36 aya kadar, 0,50 ve altında olması halinde 72 aya kadar eşit taksit yapılacak.
İLK TAKSİT PRİMDE AĞUSTOS AYINDA VERGİDE EYLÜL AYINDA ÖDENECEK
Tecil edilen vergi ve prim borçlarının ilk taksit ödeme tarihi ayrı ayrı belirlendi. SGK’ya olan prim borçlarında ilk taksit en geç 31 Ağustos 2026 tarihine kadar ödenecek. Tecil edilen vergi borçlarının ilk taksiti ise 30 Eylül 2026 tarihine kadar ödenecek.
Tecil işlemi, belirlenen ilk taksit tutarının ödendiği tarihte başlayacak. İlk taksitin ödenmemesi halinde, borçlular yüzde 29 oranındaki tecil faizinden yararlanamayacak.
ON MİLYON TL’YE KADAR TEMİNAT İSTENMEYECEK
Tecil edilen borcu 10 milyon lira ve altında olan mükelleflerden teminat alınmayacak. Borcu 10 milyon liradan fazla olanlardan ise bu tutarı aşan kısmın yarısı değerinde teminat alınacak. Örneğin 15 milyon lira borcu olan mükelleften sadece 2,5 milyon lira teminat istenecek.
