Gayrimenkul Yatırımcıları Derneği (GYODER) ve Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği (TÜKD) Hatay Şube’sinin iş birliğiyle hayata geçirilen ‘İnşaatın Kadın Ustaları’ projesi Hatay’da başladı. GYODER’in Bahçeşehir Üniversitesi Ekonomik ve Toplumsal Araştırmalar Merkezi (BETAM) iş birliğiyle hazırladığı ve Türkiye İMSAD Geleceğe Yatırım Ödülleri’nde Sivil Toplum - Çalışma kategorisinde üçüncülük ödülü alan ‘İnşaat Sektörü ve İş Gücü Dinamikleri: Türkiye’24’ araştırmasının ortaya koyduğu nitelikli iş gücü ihtiyacından hareketle başlatılan proje, kadınlara yeni bir meslek alanı açmayı ve sektörün ihtiyaç duyduğu nitelikli iş gücüne katkı sağlamayı hedefliyor. En az ortaokul mezunu kadınların hedeflendiği proje kapsamında 10 günlük eğitim süreci ile kadınlar, iş gücüne hazır hale getiriliyor.
Boyacılık iş koluyla başlayan ilk çalışmalar, diğer kas gücü gerektirmeyen vinç operatörlüğü, tesviye, kaynak, seramik ve parke döşeme işleri, restorasyon, taş duvar işçiliği gibi alanlarda büyüyecek. Özellikle ev tadilatı, dekorasyon özellikli işlerde kadın ustalar istihdama katılmış olacak. Projenin ilk işveren destekçisi deprem sonrası yeniden inşa sürecinin sürdüğü Hatay’da, toplu konut inşaatları yapan Kuzu Grup oldu. ‘İnşaatın Kadın Ustaları’ projesinin tulumları ise modacı Mehtap Elaidi tarafından tasarlandı.
Eğitimler başladı, kadınlar sahaya indi
İnşaat sektörünün, Türkiye ekonomisinin en güçlü alanlarından biri olduğuna dikkat çeken GYODER Başkanı Neşecan Çekici, “Gayrimenkulün bu gücünün daha kapsayıcı, daha nitelikli ve daha sürdürülebilir hale gelmesi gerekiyor. Bugün sektörümüzde ciddi bir nitelikli iş gücü ihtiyacı var. Kadınların inşaat üretim süreçlerindeki temsili ise yok denecek kadar az. GYODER olarak ‘İnşaatın Kadın Ustaları’ projesiyle kadınları sektörün izleyicisi olmaktan çıkarıp, üretimin doğrudan parçası haline getirmeyi hedefliyoruz.” dedi.
Çekici, projenin Hatay’da başlamasının ayrı bir anlam taşıdığını vurgulayarak sözlerine şöyle devam etti: “Hatay, yeniden inşa sürecinde çok kritik bir konumda. Bu süreçte kadınların emeğinin, becerisinin ve üretim gücünün sahaya yansımasını önemsiyoruz. Pilot projemizle kadınların eğitim almasını, gerekli ekipmanlara erişmesini ve sahada güvenli koşullarda çalışmasını sağlayacak kapsayıcı bir model oluşturuyoruz. Amacımız, Hatay’da başlayan bu yaklaşımı ilerleyen dönemde farklı şehirlerde de yaygınlaştırmak.”
TÜKD Hatay Şube Başkanı Tülin Kesiktaş’ın öncülüğünde ilk etapta Hatay’da başlayan proje kapsamında kadınların inşaatın kas gücü gerektirmeyen farklı ustalık alanlarında, eğitim alması ve şantiyelerde istihdam edilmesi amaçlanıyor.
‘Mesleklerin cinsiyeti yoktur’ mottosu ile yola çıktık
Türk Üniversiteli Kadınlar Derneği (TÜKD) Hatay Şube Başkanı Tülin Kesiktaş ise şunları söyledi:
"Hatay Şubesi olarak, 6 Şubat depremlerinin ardından yalnızca yaraları sarmaya değil, Hatay’ın yeniden inşasında kadınların etkin rol almasını sağlamaya yönelik çalışmalar yürüttük. Konteyner kentlerde gerçekleştirdiğimiz saha çalışmalarında kadınların acil ihtiyaçlarının karşılanmasının ardından en önemli taleplerinin istihdama katılmak olduğunu gözlemledik. Bu ihtiyaçtan hareketle, ‘İnşaatın Kadın Ustaları Neden Olmasın?’ düşüncesiyle yola çıktık. Bu süreçte yollarımız GYODER ile kesişti. Projemizin temel amacı yalnızca kadın istihdamını artırmak değil, aynı zamanda toplumsal cinsiyet kalıplarını dönüştürerek ‘mesleklerin cinsiyeti yoktur’ anlayışını yaygınlaştırmaktır. En büyük zorluk, kadınları bu alana yönelmeye ikna etmek oldu. Bu yolda Kuzu Grup’un bize verdiği güven ve destek önemli bir motivasyon kaynağıdır. Bu anlamda sektörün önde gelen diğer markalarına da projeye ortak olmaları çağrısında bulunmak istiyoruz. Nitekim Hatay’da büyük inşaat firmalarının deprem sonrası projelerini tamamlayarak bölgeden ayrılmasıyla, Hatay’da nitelikli usta açığı oluşacak. Ayrıca tarihi bölgede yapılması beklenen restorasyon işleri için gelecek 3-4 yıllık bir iş potansiyeli de söz konusu. Bu açıkların kadın ustalar tarafından karşılanması hem ekonomik hem de toplumsal açıdan son derece rasyonel bir çözüm olacak. Burada devletin de imkanları ile bize zeminler oluşturması, destek olması kıymetli olacaktır. Nitekim Hatay’da başlattığımız bu modeli ülke geneline yaymayı da hedefliyoruz. TÜKD’in 31 şubesi aracılığıyla benzer eğitim ve istihdam programlarını hayata geçirmek istiyoruz. İnanıyoruz ki, Hatay’da başlayan bu dönüşüm yalnızca bir istihdam projesi değil; kadınların ekonomik güçlenmesine, toplumsal cinsiyet eşitliğine ve Türkiye’nin yeniden yapılanma sürecine örnek olacak bir sosyal dönüşüm modelidir."
Kadın istihdamı yüzde 5 seviyesinde
Türkiye’de inşaat sektöründe kadın istihdam oranı yüzde 5 seviyesinde bulunuyor. Bu oran, Avrupa ortalamasının oldukça gerisinde kalırken, sektörün nitelikli iş gücü ihtiyacı her geçen gün daha görünür hale geliyor. GYODER’in inşaat üretim sektöründe 12.037 kişiyle gerçekleştirdiği araştırma, tablonun çarpıcılığını ortaya koyuyor. Araştırmaya göre, üretim süreçlerinde çalışan 12.037 kişi içinde yalnızca 2 kadının yer alması, sektörde kadın emeğinin son derece sınırlı olduğunun somut bir göstergesi niteliğinde.
Sosyal dönüşüm modeli
Uygun eğitim, ekipman ve çalışma koşulları sağlandığında kadınların birçok ustalık alanında başarılı şekilde görev alabildiği gerçeğinden hareket eden GYODER, projeyi yalnızca kadın istihdamını artırmaya dönük bir girişim olarak değil, aynı zamanda sektörün kronikleşen nitelikli iş gücü ihtiyacına çözüm üreten bir sosyal dönüşüm modeli olarak konumlandırıyor. Hatay’da başlayan pilot uygulamanın, sahadan elde edilecek deneyimlerle geliştirilerek farklı şehirlerde de uygulanması planlanıyor. Projenin uzun vadeli hedefi ise; inşaat sektöründe kadın emeğinin görünürlüğünü artırmak, kadınların mesleki becerilerini güçlendirmek ve sektörde daha kapsayıcı bir istihdam kültürünün oluşmasına katkı sağlamak olarak belirlendi.
