ABD'nin son seçimlerde Cumhuriyetçi Donald Trump'a oy vermiş kritik salıncak eyaletlerinden Michigan'da Demokratlar içinde senato adaylığı için gidilen ön seçimi, geleneksel Demokrat çizgisini devam ettiren Haley Stevens yerine partinin İsrail karşıtı sol ilerici adayı ve Arap asıllı müslüman Amerikalı Dr. Abdul El-Sayed kazandı.
Michigan Valisi, Demokrat Kongre üyeleri ve eyalet başsavcısı, Dr. Abdul El-Sayed yerine Haley Stevens'a destek vermişti. Tüm yerleşik, geleneksel Demokrat kanat; seçmenlerin iki kez Donald Trump'a oy verdiği bu çekişmeli eyaletin karakteristik özelliği olan zorlu yarışları kazanabileceğini savunmuştu.
Ancak Demokrat seçmenlerin yüzde 48,5'i Dr. Abdul El-Sayed'i destekledi. Haley Stevens yüzde 47,5'te kaldı.
İsrail lobisinden Stevens'a dev destek
Bu ön seçim ABD tarihindeki en pahalı Demokrat Senato ön seçimi oldu. Ülkenin en etkili İsrail yanlısı grubu olan Amerikan İsrail Kamu İşleri Komitesi tarafından Dr. Abdul El-Sayed'i yenmek için 30 milyon dolardan fazla para harcandı. Haley Stevens kampanya sürecinde toplamda 98 milyon dolar topladı.
Kasım ayındaki ABD Ara Seçimleri'nde Michigan'da Cumhuriyetçi rakibine karşı yarışacak olan Dr. El-Sayed'in adaylığı, partinin yükselen ilerici kanadı için belki de en önemli meydan okumayı ortaya koyuyor: Açıkça sol görüşlü, İsrail karşıtı, Filistin aktivisti bir aday, salıncak bir eyalette kazanabilir mi?
Dr. El-Sayed, Demokratlar arasında neredeyse on yıldır tartışılan seçilebilirlik teorilerinin ilk genel seçim testini sunacak. Demokratların ilerici kanadının en önde gelen liderlerinden Senatör Bernie Sanders'ın 2016'da Başkan aday adayı olarak ulusal sahneye çıkmasından bu yana ilerici kesimler partilerinin zafer yolunun, geniş bir işçi sınıfı seçmen koalisyonunu çekebilecek bir ekonomik gündemden geçtiğini savunuyor.
Partinin geleneksel kanadı ise bu tür önerilerin, partinin son yıllarda zemin kaybettiği bölgeleri geri kazanmak için etkilemesi gereken muhafazakar seçmenleri yabancılaştırdığını söyleyerek karşı çıkıyor.
Demokratlar içinde birlik sağlanabilecek mi?
Dr. El-Sayed'in toplam Demokrat oylarından yarısından azını alarak aday olması, parti içinde Michigan eyaleti için ne kadar bütünlük sağlanabileceği sorusunu gündeme getirirken, Dr. El-Sayed'in kasım ayına kadar Cumhuriyetçi seçmeni kendi tarafına çekmeye çalışmasının yanında Demokratlar içinde de bir bölünmeyi engellemesi gerekiyor.
Genel siyasete bakıldığında ise riskler Michigan'ın çok ötesine uzanıyor. Demokratların Senato'nun kontrolünü geri kazanma şansı için Michigan'ı ellerinde tutmaları gerekiyor. Michigan, Cumhuriyetçilerin eline geçme riski en yüksek olan Demokratların elindeki sandalye konumunda.
İlk bakışta, siyasi tecrübesi olmayan, eski bir halk sağlığı yetkilisi olan Dr. El-Sayed, parti içinde favorilerden biri olarak gözükmese de olası ön seçimlerde seçmenlerin duyduğu hayal kırıklığı duygusuna dokundu.
Kampanyasında adaylığını maliyetleri düşürme, evrensel sağlık hizmeti sağlama ve siyasette şirket parasını yasaklama vaatlerini öne çıkardı. El-Sayed, milyarderleri vergilendirme, İsrail'e karşı çıkma ve herkes için sağlık sigortası üzerine kurulu bir platform oluşturdu.
Kampanya boyunca Dr. El-Sayed, İsrail hükümetini "kötü" ve Gazze'deki eylemlerini "soykırım" olarak nitelendirdi. ABD'de büyük bir tarışma konusu olan Göçmenlik ve Gümrük Muhafaza Teşkilatı'nın (ICE) kaldırılmasını da destekliyor.
Eğer El-Sayed kasım ayındaki ABD Ara Seçimleri'nde Cumhuriyetçi rakibini yenerek Senato'ya katılan ilk Müslüman Amerikan olursa, Demokratlar içinde 2028 Başkanlık Seçimi için daha sol, daha ilerici ve daha geleneksel söylemlerden uzak bir politika inşa edilmesi kaçınılmaz.
Otuz yılı aşkın süredir Michigan'da hiçbir Cumhuriyetçi ABD Senatosu seçimini kazanamadı. Ancak son seçimde Cumhuriyetçilerin adayı Rogers buna çok yaklaştı, Demokrat Senatör Elissa Slotkin'e çok az bir farkla kaybetti.
Bu seçimde de aday olan Rogers, Cumhuriyetçiler için zorlu bir ulusal siyasi ortamın üstesinden gelmek zorunda kalacak. Başkan Trump'ın onay oranları, İran'daki savaş, yüksek benzin fiyatları ve ekonomik endişeler nedeniyle bu hafta tüm zamanların en düşük seviyesine geriledi.
Cumhuriyetçi uzmanlar, Rogers'ın kendi seçmeni içinde yarattığı heyecanın iki yıl öncesine göre çok daha geride olduğunu savunuyor.
Dr. El-Sayed ön seçimden galip çıkmasının ardından yaptığı konuşmada, "Yarın Demokrat rakibim Stevens'ın destekçileriyle arayı düzeltmeye başlayacağız. Bu gece ne olursa olsun, Cumhuriyetçi Mike Rogers'ın ABD Senatosu'na bir daha asla girmemesini sağlamak için birleşme sorumluluğumuz var” dedi.
Demokratların hem Temsilciler Meclisi'nde, hem Senato'da çoğunlukta olan Başkan Trump ve Cumhuriyetçi ekibinin elini kolunu bağlamak ve topal ördeğe dönüştürüp azil sürecini başlatmak için kasım ayındaki ABD Ara Seçimleri'nde Senato'da çoğunluğu ele geçirmeleri şart.
